ประวัติโรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย
พ.ศ.2442 โรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย เริ่มขึ้นที่วัดพระนารายณ์มหาราช (วัดกลาง) ในปี พ.ศ.2442 หลังจากมีพระบรมราชโองการในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ทรงขยายการศึกษาออกสู่หัวเมือง โดยอาศัยเรียนบนโรงธรรมของวัด มีฐานะเป็นโรงเรียนหลวงของมณฑลนครราชสีมา ต่อมาได้ย้ายจากโรงธรรมเข้าเรียนในโรงเรียนที่สร้างขึ้นในบริเวณวัด ในวันอาทิตย์ แรม 14 ค่ำ เดือน 4 ปีขาล จัตวาศก 1264 ตรงกับวันที่ 6 เมษายน พ.ศ.2445 (ร.ศ.121) เรียกชื่อว่าโรงเรียนวัดกลาง
พ.ศ.2447 วันที่ 1 พฤษภาคม ได้กระทำพิธีเปิดโรงเรียนอย่างเป็นทางการโดยมีพระยากำแหงสงคราม สมุหเทศาภิบาล เป็นประธานในพิธี มีนักเรียน 110 คน พระสมุห์จริง ป. เป็นครูใหญ่ จัดการเรียนการสอนเพียงประโยคประถมศึกษา
พ.ศ.2456 ได้สร้างโรงเรียนขึ้นใหม่ ณ บริเวณศาลารัฐบาลมณฑลนครราชสีมา ซึ่งเป็นที่ตั้งของโรงเรียนศิริวิทยากร (โรงเรียนรวมมิตรวิทยาในปัจจุบัน) และได้เปลี่ยนชื่อเป็นโรงเรียนตัวอย่าง กระทำพิธีเปิดเมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายน 2456
พ.ศ.2457 โรงเรียนขยายการศึกษาจากระดับประถมศึกษาและระดับมัธยมศึกษาเป็นระดับฝึกหัดครูมูล (ป.) เพิ่มขึ้น นับว่าเป็นการฝึกหัดครูแห่งแรกในส่วนภูมิภาค
พ.ศ.2458 มีพระราชบัญญัติการใช้นามสกุลครูและนักเรียนโรงเรียนตัวอย่าง และครูทุกคนจึงมีนามสกุลตั้งแต่นั้นมา ครูใหญ่ชื่อนายศุข อาสนนันทน์
พ.ศ.2461 ในสมัยขุนอักษรเสรฐ เป็นครูใหญ่ โรงเรียนได้เปลี่ยนชื่อเป็น โรงเรียนประจำมณฑลนครราชสีมา เปิดสอนถึงระดับชั้น ม.6
พ.ศ.2470 โรงเรียนได้จัดให้มีแตรวงลูกเสือขึ้น ซึ่งถือว่าเป็นต้นกำเนิดดุริยางค์ลูกเสือ และวงโยธวาทิตของโรงเรียนในปัจจุบัน
พ.ศ.2471 โอนนักเรียนหญิงทั้งหมดจากโรงเรียนประจำมณฑลนครราชสีมาไปอยู่รวมกับโรงเรียนประจำจังหวัด ซึ่งเดิมตั้งอยู่ที่วัดสุทธจินดา (ปัจจุบันคือโรงเรียนสุรนารีวิทยา) จึงเปิดสอนเฉพาะนักเรียนชาย
พ.ศ.2476 เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงธรรมการ ได้มาตรวจโรงเรียน มีนักเรียนกว่า 1,000 คน เห็นควรให้เปิดสอนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 7 และ 8 ขึ้น
พ.ศ.2477 ได้ขยายชั้นเรียนถึงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 7 เปลี่ยนชื่อโรงเรียนเป็นโรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย หลวงทรงวิทยาศาสตร์ เป็นอาจารย์ใหญ่
พ.ศ.2478 ได้ขยายชั้นเรียนถึงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 8 และได้เปิดสอนแผนกพาณิชยการเพิ่มขึ้น
พ.ศ.2481 ได้ยุบชั้นประถมศึกษาทั้งหมด จึงกลายเป็นโรงเรียนระดับมัธยมศึกษาที่มีแต่นักเรียนชายล้วน เปิดถึงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 ยุบแผนกพาณิชยการ และยุบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 7 และ 8 ไปเปิดสอนที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา พญาไทเพียงแห่งเดียว
พ.ศ.2483 ได้ย้ายโรงเรียนจากสถานที่เดิมไปอยู่ที่บ้านแสนสุข ติดกับค่ายสุรนารี เมื่อวันที่ 17 มิถุนายน 2483 และกระทำพิธีเปิดเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2483 นายสำเนียง ตีระวนิช ป.ม. , อ.บ. เป็นอาจารย์ใหญ่ เกิดคำขวัญ “มานะ - วินัย”
พ.ศ.2484 ก่อตั้งสมาคมนักเรียนเก่าราชสีมาวิทยาลัย (ส.น.ร.)
พ.ศ.2489 เริ่มจัดการศึกษาชั้นเตรียมอุดมศึกษาแผนกวิทยาศาสตร์ และปี พ.ศ.2490 เปิดสอนชั้นเตรียมอุดมศึกษา แผนกอักษรศาสตร์ นับเป็นโรงเรียนต่างจังหวัดแห่งแรกที่เปิดสอนทั้งสองแผนก นายดำรง มัธยมนันทน์ เป็นอาจารย์ใหญ่
พ.ศ.2490 โรงเรียนได้รับคัดเลือกจากกรมวิสามัญศึกษาเป็นโรงเรียนประเคราะห์ (Project School) ของโครงการพัฒนาการศึกษา เรียกย่อๆ ว่า ค.พ.ศ. (General Education Development Project G.E.D.)
พ.ศ.2506 กรมวิสามัญศึกษาได้สั่งให้เปิดสอนเป็นโรงเรียนมัธยมแบบประสม (Comprehensive School) โดยเริ่มรับนักเรียนชั้น ม.ศ.1 จำนวน 8 ห้องเรียน
พ.ศ.2510 โรงเรียนได้ย้ายจากสถานที่เดิม ณ บ้านแสนสุข มาอยู่ ณ ที่ตั้งปัจจุบัน เลขที่ 1753 ถนนมิตรภาพ ตำบลในเมือง (เดิมคือตำบลบ้านใหม่) อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา มีเนื้อที่ 176 ไร่ 3 งาน 14 ตารางวา ได้ย้ายมา เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2510 นายคณิต พุทธิรัตน์ เป็นอาจารย์ใหญ่
พ.ศ.2510 โรงเรียนได้รับการคัดเลือกให้เข้าโครงการมัธยมแบบประสม แบบที่ 1 (คมส.1) (Comprehensive School) โดยจัดหลักสูตรให้กว้างขวางเพื่อให้นักเรียนที่มีความสามารถและความสนใจแตกต่างกันได้เลือกเรียนตามสาขาวิชาต่างๆ ที่สนใจและถนัดในหลักสูตร มีทั้งวิชาสามัญที่นักเรียนจำเป็นต้องเรียน และมีวิชาที่นักเรียนเลือกเรียนได้ตามความถนัดและสนใจของแต่ละคนทั้งด้านวิสามัญและวิชาชีพ
พ.ศ.2517 นายคณิต พุทธิรัตน์ อาจารย์ใหญ่ได้รับพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม แต่งตั้งให้เป็นผู้อำนวยการโรงเรียนชั้นพิเศษ เปิดสอนนักศึกษาผู้ใหญ่ ระดับ 5 เรียกว่า โรงเรียนผู้ใหญ่ราชสีมาวิทยาลัย ระหว่าง พ.ศ.2471-พ.ศ.2525 โรงเรียนเปิดรับเฉพาะนักเรียนชาย จึงมีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า โรงเรียนประจำจังหวัดชาย
พ.ศ.2526 เปิดรับนักเรียนหญิงในระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย เป็นต้นมา จึงเป็นโรงเรียนสหศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ส่วนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นยังคงเปิดรับเฉพาะนักเรียนชาย นายมาโนช ปานโต เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน
พ.ศ.2531 วงโยธวาทิตโรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย ได้รับรางวัลชนะเลิศแห่งประเทศไทย รับถ้วยพระราชทานของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ซึ่งนับเป็นปีสุดท้ายของการประกวดที่กำหนดให้มีถ้วยพระราชทานประเภทเดียว ได้รับรางวัลโรงเรียนดีเด่นรางวัลพระราชทานโรงเรียนมัธยมศึกษาขนาดใหญ่ของเขตการศึกษา 11 นายสุชาติ สุประกอบ เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน
พ.ศ.2532 วงโยธวาทิตโรงเรียนราชสีมาวิทยาลัยเข้าร่วมประกวดดนตรีโลก ณ เมืองเกอร์กาเด ประเทศเนเธอร์แลนด์ ได้รับรางวัลเหรียญทอง ประเภทดิสเพลย์และมาร์ชชิ่ง นายสุชาติ สุประกอบ เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน
พ.ศ.2533 โรงเรียนได้รับเชิญจากกระทรวงศึกษาธิการและวัฒนธรรมของประเทศญี่ปุ่น ให้ไปร่วมแสดงวงโยธวาทิต และศิลปะการแสดง
พ.ศ.2534 วงโยธวาทิตของโรงเรียนเข้าร่วมประกวดดนตรีโลก ณ เมืองเกอร์กาเด ประเทศเนเธอร์แลนด์ ได้รับรางวัลเหรียญทอง ประเภทดิสเพลย์และมาร์ชชิ่ง นายชวลิต ตัณฑเศรณีวัฒน์ เป็นผู้อำนวยการโรงเรียน
พ.ศ.2535 เปิดโรงเรียนสาขารับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เป็นสหศึกษา
พ.ศ.2536 โรงเรียนแบ่งพื้นที่จำนวน 14 ไร่ ให้กองการศึกษาพิเศษ กรมสามัญศึกษา จัดตั้งเป็นโรงเรียนศึกษาพิเศษนครราชสีมา (โรงเรียนนครราชสีมาปัญญานุกูล) เปิดสอนนักเรียนที่มีความบกพร่องทางสติปัญญา และบกพร่องทางการได้ยิน ตั้งแต่ชั้น ม.1 ถึง ม.3
พ.ศ.2537 โรงเรียนสาขาได้จัดตั้งเป็นโรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย 2 และได้ย้ายไปทำการสอน ณ ที่แห่งใหม่ตั้งแต่ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2540
พ.ศ.2538 นายสุจินต์ แซ่ตั้ง ได้รับรางวัลเหรียญเงินจากการแข่งขันคณิตศาสตร์โอลิมปิค ณ ประเทศแคนาดา (ซึ่งนับว่าเป็นเหรียญเงินเหรียญแรกของประเทศไทยในสาขาวิชาคณิตศาสตร์)
พ.ศ.2540 โรงเรียนได้รับงบประมาณสร้างอาคารเรียน 7 ชั้น ชื่อว่า อาคารเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา
พ.ศ.2542 โรงเรียนได้จัดงานฉลองครบรอบ 100 ปี ของการก่อตั้งโรงเรียน
พ.ศ.2544 นายอุดม พรมพันธ์ใจ ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียน
พ.ศ.2545 จัดตั้งหอสมุด IT หลังคาคลุมทางเดินเท้า ถมดิน และปรับสนามกีฬาให้เป็นขนาดมาตรฐาน
พ.ศ.2546 พัฒนาการเรียนการสอนทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้และพัฒนาห้องเรียนพิเศษ รวมทั้งห้องประชุมอาคารเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา
พ.ศ.2547 โรงเรียนพัฒนาระบบบริหารให้สอดคล้องกับการปฏิรูปการศึกษา เพื่อมุ่งเน้นสู่ความเป็นเลิศในทุก ๆ ด้าน
พ.ศ.2548 จัดให้มีกลุ่มนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ที่มีความสามารถทางด้านคณิตศาสตร์ จำนวน 1 ห้องเรียน พร้อมทั้งจัดตั้งห้องปฏิบัติการพิเศษทางด้านคณิตศาสตร์
พ.ศ.2549 จัดให้มีกลุ่มนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ที่มีความสามารถทางด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ วิชาละ 1 ห้องเรียน พร้อมทั้งจัดตั้งห้องปฏิบัติการพิเศษทางด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์
· ปิดรับนักเรียนหญิงในชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย พร้อมเข้าสู่โรงเรียนชายล้วนในปีการศึกษา 2551
· ปรับพื้นที่หน้าอาคารศูนย์กีฬาให้เป็นสนามตะกร้อ สนามเทนนิส สนามบาสเก็ตบอล ในระดับมาตรฐาน
· มูลนิธิสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต พรหมรังสี) เมตตาบารมี โดยคุณสรพงศ์ ชาตรี จัดสร้างสวนหน้าโรงเรียน มอบประธานปรางสุโขทัย 29 นิ้ว 1 องค์ รูปหล่อเหมือนสมเด็จโต 1 องค์ จัดสร้างห้องพุทธศาสน์ เปิดใช้ต้นปี พ.ศ.2550
พ.ศ.2550 โรงเรียนเข้าร่วมโครงการ ห้องเรียนวิทยาศาสตร์ในโรงเรียนในการกำกับดูแลของกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยร่วมกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี จำนวน 1 ห้องเรียน (ทั่วประเทศมี 4 โรงเรียน โรงเรียนราชสีมาวิทยาลัยเป็นโรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ. เพียงแห่งเดียว)
· เข้าร่วมกิจกรรมซีเกมส์ ครั้งที่ 24 จังหวัดนครราชสีมาเป็นเจ้าภาพ (วันที่ 6 – 15 ธันวาคม 2550)
· จัดตั้งศูนย์เศรษฐกิจพอเพียง โดยความสนับสนุนของ บริษัท กสท.โทรคมนาคม จำกัด (มหาชน)
สงวนลิขสิทธิ์โดย © โรงเรียนราชสีมาวิทยาลัย.. All Right Reserved.
